Wat Prinsjesdag 2026 betekent voor de energietransitie
Op 15 september 2026 presenteerde het kabinet de Miljoenennota en het Belastingplan 2027. Voor iedereen met zonnepanelen, een warmtepomp of een thuisbatterij verandert er het nodige — op de rekening én in de portemonnee van de overheid zelf.
Prinsjesdag gaat zelden over energie alleen, maar dit jaar staat de energietransitie er middenin. Het kabinet trekt in 2027 in totaal zo’n €6 miljard uit voor energiezekerheid en verduurzaming, terwijl huishoudens tegelijkertijd een hogere energierekening tegemoet zien. Hieronder de belangrijkste punten — en wat ze betekenen voor wie zijn energiehuishouden zelf aanstuurt.
De netbeheerkosten stijgen naar verwachting met zo’n 20% in 2027 — gemiddeld €141 per jaar extra voor stroom en gas samen. Dat weegt zwaarder mee dan de lichte verlaging van de energiebelasting op stroom.
Wat er verandert per 1 januari 2027
Het Belastingplan 2027 zet de al langer ingezette lijn door: stroom wordt fiscaal iets aantrekkelijker, gas iets duurder — een duwtje richting elektrisch verwarmen en rijden. Tegelijk stijgen de kosten die netbeheerders in rekening brengen fors, als gevolg van de investeringen die nodig zijn tegen netcongestie en voor de aansluiting van wind op zee.
Energiebelasting stroom
Daalt van €0,1108 naar €0,1065 per kWh (incl. btw) — een klein voordeel voor wie veel zelf verbruikt.
Energiebelasting gas
Stijgt van €0,7268 naar €0,7457 per m³ (incl. btw), in lijn met het beleid om elektrisch verwarmen aantrekkelijker te maken dan gas.
Netbeheerkosten +20%
De grootste kostenpost: circa €141 per jaar extra voor een gemiddeld huishouden, door netinvesteringen.
Einde saldering
Per 1 januari 2027 vervalt de salderingsregeling definitief, met een wettelijk gegarandeerde minimumvergoeding voor teruglevering in de eerste jaren erna.
De tarieven voor de energiebelasting in de Prinsjesdag-stukken bleken fout; het ministerie van Financiën heeft ze een dag later gecorrigeerd. Hierboven staan de gecorrigeerde bedragen (bijgewerkt 11 oktober 2026).
Inmiddels zijn ook de voorstellen per netbeheerder bekend. Wat je in jouw regio extra betaalt, lees je in Netbeheerkosten 2027: zoveel betaal je extra per netbeheerder.
Waar het kabinet in 2027 op inzet
Naast de rekening voor huishoudens trekt het kabinet ook fors de portemonnee voor de energietransitie zelf. Een greep uit de bedragen uit de Rijksbegroting Klimaat en Energie:
Aanpak netcongestie
De Utrecht-aanpak tegen een vol stroomnet wordt uitgebreid naar meer regio’s die tegen de grenzen van het net aanlopen.
Wind op zee
Het tenderbudget voor windenergie op zee verdubbelt naar 4GW, plus €360 miljoen voor bijbehorende infrastructuur tot 2031.
ISDE-subsidie
€499 miljoen voor huishoudens die investeren in een warmtepomp of isolatie — nog steeds de belangrijkste subsidieroute voor particulieren.
Noodfonds energie
Zo’n €193 miljoen voor ruim 500.000 huishoudens met een laag inkomen, om de hogere energierekening op te vangen.
Waarom dit de businesscase voor een HEMS versterkt
Los van elkaar lijken het losse beleidsknopen, maar samen wijzen ze allemaal dezelfde kant op: het wordt belangrijker om zelf grip te hebben op wanneer je stroom verbruikt, opslaat en teruglevert.
Met het einde van de saldering in zicht (lees ook ons artikel over de opmars van de thuisbatterij) wordt teruggeleverde stroom veel minder waard dan zelf verbruikte stroom. Een HEMS die je wasmachine, warmtepomp, EV-lader en batterij laat meebewegen met je eigen productie — in plaats van met de klok — is precies het verschil tussen een tegenvallende en een gezonde jaarrekening.
Ook de stijgende netbeheerkosten spelen mee: naarmate netbeheerders meer gaan sturen op piekbelasting, wordt het profijtelijker om zelf pieken te vermijden in plaats van ze te betalen. En met stroom fiscaal iets goedkoper en gas iets duurder wordt de combinatie van warmtepomp, zonnepanelen en slimme sturing financieel steeds logischer — zeker met de ISDE-subsidie nog op tafel.
Geschreven door Rien du Pré
Werkt al dertig jaar met smart homes en test alles eerst in zijn eigen huis. Onafhankelijk van leveranciers.
Klaar voor het einde van de saldering?
Meld je aan en download direct de checklist voor 1 januari 2027. Daarna mail ik je alleen als er iets nieuws is: praktische artikelen, nieuwe SEM-versies en echte cijfers uit de praktijk.
Geen spam. Afmelden kan altijd met één klik.